«А калі так? Бог - тройка, зямля - карэта, мы (чалавецтва) - седакі-пасажыры. Бог імчыць чалавецтва стрымгалоў, як і куды яму захочацца. І ўсё таму, што няма ў нас лейцаў, не закілзалі яго. І ня зможам, бо бог - гэта абагуленыя жаданні, а выканаць іх усім і для ўсіх немагчыма: жаданні аднаго супярэчаць другому. Так, бог - гэта ўвасабленне чалавечых жаданняў і спадзяванняў...»
У гады вайны Кузьма Чорны здзейсніў сапраўды пісьменніцкі подзвіг, напісаўшы тры раманы «Пошукі будучыні», «Млечны шлях», «Вялікі дзень», аповесці «Скіп'еўскі лес» (няскончана), «Сумліцкая...
Андрэй Мрый быў асуджаны «тройкай» НКУС як «член антысавецкай контррэвалюцыйнай арганізацыі і падазроны ў шпіянажы» да 5 гадоў ППК і этапіраваны ў Карагандзінскі ППЛ